Windows, Çalışan Realtek Sürücüsünü Engelliyor: Kullanıcılar Her Gün Yeniden Başlatmak Zorunda Kalıyor

Windows 11 kullanan bazı sistemlerde Realtek ses sürücüsünün, bilgisayar yeniden başlatıldıktan sonra düzgün çalışmasına rağmen dizüstü bilgisayarın kapağı kapatılıp yeniden açılmasıyla Windows tarafından engellendiği bildiriliyor. Sorun, sürücünün her gün yeniden yüklenmesini ve sistemin yeniden başlatılmasını gerektiriyor.

Windows ile Realtek ses sürücüsü arasında yaşandığı bildirilen ilginç bir sorun, bazı dizüstü bilgisayar kullanıcılarını etkiliyor. Bir kullanıcı tarafından aktarılan bilgilere göre, Windows tarafından önerilen ve başarıyla yüklenen yeni Realtek ses sürücüsü gün boyunca sorunsuz çalışıyor.

Ancak dizüstü bilgisayarın kapağı kapatıldıktan ve cihaz ertesi gün yeniden açıldıktan sonra Windows sürücüyü engelliyor.

Windows tarafından önerilen sürücü sonradan engelleniyor

Sorunun dikkat çeken noktalarından biri, söz konusu sürücünün şüpheli veya üçüncü taraf bir kaynaktan yüklenmemiş olması.

Kullanıcı, daha yüksek ses seviyesine ihtiyaç duyduğu için yeni bir Realtek sürücüsüne geçmek istediğini ve bu sürücünün Windows tarafından önerildiğini belirtiyor.

Sürücü kurulumunun ardından sistem normal şekilde çalışıyor. Ancak dizüstü bilgisayarın kapağı kapatılıp yeniden açıldığında sürücü devre dışı kalıyor.

Bazı durumlarda kullanıcıların karşısına “Snap-in blocked” şeklinde bir hata mesajının da çıktığı belirtiliyor. Bu ifade genellikle Microsoft Management Console (MMC) bileşenlerinden birinin engellendiğini gösterse de bunun Realtek sürücüsüyle neden ilişkili olduğu henüz net değil.

Aygıt Yöneticisi farklı bir mesaj gösteriyor

Sürücü engellendikten sonra Windows Aygıt Yöneticisi’nde: “Windows has already installed the best driver.” mesajının görüntülendiği belirtiliyor.

Sürücü yeniden yüklenmek istendiğinde ise Windows tarafından sürücünün önerilmediğine yönelik bir uyarı gösteriliyor. İlginç olan nokta ise aynı sürücünün Windows tarafından seçenek olarak sunulmaya devam etmesi.

Kullanıcının deneyimine göre bilgisayar yeniden başlatıldığında Realtek sürücüsü tekrar düzgün şekilde çalışıyor.

Sorun her gün tekrarlanıyor

Kullanıcının aktardığı deneyim şu şekilde: Bilgisayar her gün yeniden başlatılmak zorunda kalıyor.

Yeniden başlatmanın ardından Realtek sürücüsü gün boyunca sorunsuz çalışıyor. Ancak dizüstü bilgisayarın kapağı kapatılıp ertesi gün tekrar açılmasıyla aynı sorun yeniden ortaya çıkıyor.

Kullanıcı, problemin farklı güç yönetimi seçenekleri kullanıldığında da devam ettiğini belirtiyor. Yani sorunun yalnızca uyku, kapatma veya güç tasarrufu ayarlarından kaynaklandığı düşünülmüyor.

Pil tüketimi de ciddi şekilde artıyor

Sürücünün engellenmesinin yalnızca ses sorununa neden olmadığı, sistem kaynak tüketimini de artırabildiği bildiriliyor.

Kullanıcı, bilgisayarın pil ömrünün yaklaşık 6 saatten 3 saate kadar düştüğünü belirtiyor.

Görev Yöneticisi’nde özellikle Microsoft Store ve Desktop Window Manager (DWM) gibi süreçlerin yüksek kaynak tükettiği görülüyor.

Bu durum, sürücünün engellenmesinin ardından Windows’un ilgili donanım veya grafik/ses bileşenleriyle ilişkili bazı işlemleri beklenmeyen şekilde çalıştırması ihtimalini gündeme getiriyor.

Microsoft’un sürücü engelleme mekanizması şüphelerin odağında

Sorunun nedenlerinden biri olarak Windows’un Microsoft Vulnerable Driver Blocklist mekanizması değerlendiriliyor.

Bu özellik, güvenlik açısından riskli veya bilinen güvenlik açıklarına sahip sürücülerin sisteme yüklenmesini veya çalıştırılmasını engellemek amacıyla kullanılıyor.

Kullanıcıya, Windows Güvenliği içerisindeki Core Isolation / Çekirdek Yalıtımı bölümünden “Microsoft vulnerable driver blocklist” seçeneğinin devre dışı bırakılması önerilmiş.

Ancak sorun burada daha karmaşık hale geliyor.

Etkilenen sistemlerde söz konusu seçenek gri renkte görünüyor ve kullanıcı tarafından değiştirilemiyor.

Registry üzerinden devre dışı bırakma girişimi de başarısız

Kullanıcı, özelliği yönetici yetkisine sahip Komut İstemi üzerinden Registry aracılığıyla devre dışı bırakmayı da denemiş.

Kullanılan komut:

reg add "HKLM\SYSTEM\CurrentControlSet\Control\CI\Config" /v "VulnerableDriverBlocklistEnable" /t REG_DWORD /d 0 /f

Ancak Windows işlemi gerçekleştirmiyor ve “Access denied” (Erişim reddedildi) hatası veriyor.

Bu durum, kullanıcı açısından ilginç bir çelişki oluşturuyor: Windows tarafından daha önce önerilen ve çalışan bir sürücü sistem tarafından engellenirken, kullanıcı bu engelleme mekanizmasını değiştirmeye çalıştığında da işletim sistemi erişime izin vermiyor.

Sorunun kaynağı henüz net değil

Mevcut bilgiler, problemin doğrudan Realtek sürücüsünden mi, Windows’un sürücü güvenlik politikalarından mı, yoksa güç yönetimi ve Modern Standby mekanizmasından mı kaynaklandığını kesin olarak ortaya koymuyor.

Özellikle sorunun dizüstü bilgisayar kapağının kapatılıp açılmasından sonra ortaya çıkması, uyku/uyanma süreci ile sürücü yükleme veya doğrulama mekanizması arasında bir etkileşim olabileceğini düşündürüyor.

Ayrıca Windows’un sürücüyü ilk kurulumdan sonra çalıştırmasına rağmen daha sonraki oturumda engellemesi, sürücü güvenlik politikalarının sistem başlangıcında yeniden değerlendirilmesi ihtimalini de gündeme getiriyor.

Kullanıcılar ne yapabilir?

Sorunla karşılaşan kullanıcıların öncelikle:

• Windows Update üzerinden tüm güncellemeleri kontrol etmesi,
• Dizüstü bilgisayar üreticisinin resmi destek sayfasındaki Realtek sürücüsünü kontrol etmesi,
• Realtek sürücüsünün Windows tarafından hangi sürüm olarak kurulduğunu doğrulaması,
• Aygıt Yöneticisi’ndeki sürücü özellikleri ve olay günlüklerini incelemesi,
• Windows Güvenliği → Cihaz güvenliği → Çekirdek yalıtımı bölümünü kontrol etmesi,
• Sürücü engelleme olaylarını Windows Event Viewer üzerinden incelemesi

önerilebilir.

Önemli: Microsoft’un sürücü engelleme mekanizmasını güvenlik amacıyla kullanması nedeniyle, Vulnerable Driver Blocklist özelliğinin kalıcı olarak devre dışı bırakılması önerilen bir çözüm değildir. Öncelikle hangi sürücünün ve hangi güvenlik politikası nedeniyle engellendiğinin tespit edilmesi daha doğru olacaktır.

Şimdilik bu olay, Windows’un çalışan bir Realtek sürücüsünü özellikle yeniden başlatma veya uyku/uyanma sonrasında neden engellediğine ilişkin araştırılması gereken bir Windows-sürücü uyumluluk problemi olarak değerlendiriliyor.